Vogels

Bycanistes subcylindricus

gb Black-and-white-casqued Hornbill  de Grauwangen-Hornvogel fr Calao à joues grises

Leefgebied

Grijsoorneushoornvogels komen voor van Zuid-Soedan via Oeganda tot aan Ivoorkust. Er is ook een geïsoleerde populatie in het noorden van Angola. Ze zijn meestal te vinden in subtropische en tropische laagland- en bergbossen, tot op 2.600 m hoogte. Ze komen ook voor in kunstmatig aangelegde landschappen zoals plantages en stedelijke gebieden en in zwaar beschadigde bossen en savannes. 

Uiterlijk

Grijsoorneushoornvogels zijn vrij grote, voornamelijk zwarte vogels met een witte onderrug en onderbuik. Het onderste deel van de staart is eveneens wit en de snavel en de hoorn zijn vuilwit. De zijkanten van de kop zijn grijs. Mannetjes hebben rode ogen met zwarte huid eromheen. Neushoornvogels zijn 69 tot 76 cm lang. Mannetjes wegen 1,078 tot 1,525 gram.

Vrouwtjes zijn kleiner dan mannetjes en hebben ook een kleinere snavel met een minder grote hoorn. Hun ogen zijn bruin en de gezichtshuid roze. Ze wegen 1,000 tot 1,250 gram.

Jonge vogels hebben een kleine snavel zonder hoorn. Zolang ze jonger dan een jaar zijn, hebben ze op het voorhoofd en bij de aanzet van de snavel bruine veren.

Wetenswaardigheden

  • De grijsoorneushoornvogel heeft zijn naam te danken aan de grijze wangen.
  • De gezichtshuid van de vrowutjes is roze van kleur.
  • De hoorn van de vrouwtjes is kleiner dan die van de mannetjes.
  • Jonge vogels hebben een kleine snavel zonder hoorn.
  • Om het nest te beschermen wordt deze door het paartje, met het vrouwtje in het nest, met klonten modder dichtgemetseld.

Voedsel in de natuur

Ongeveer 90% van het voedsel bestaat uit fruit. Ze foerageren door in de kroon van het regenwoud van tak naar tak te hoppen, waarbij ze met de punt van de snavel fruit plukken om het vervolgens heel door te slikken.

Ze eten ook vogels, eieren, insecten, vleermuizen, slakken, hagedissen, weekdieren, mossen, korstmossen, schimmels en andere kleine dierlijke prooien. Tijdens de broedperiode eten ze meer vlees. 

Gedrag

Grijsoorneushoornvogels zijn overdag actief en trekken tijdens de droge periode wanneer ze niet broeden. Tijdens het broedseizoen verdedigen ze hun nesten actief.

Predatie

Bekende predatoren zijn apen, slangen, roofvogels en mensen. Doordat de nesten hoog boven de grond zitten is er minder gevaar voor carnivoren maar ze zijn daardoor wel kwetsbaarder voor roofvogels, zoals kransarenden.

Voortplanting in de natuur

Grijsoorneushoornvogels zijn monogaam. Het broedseizoen loopt in Centraal Afrika van juni tot en met mei en in Oost-Afrika van augustus tot en met maart. Dit valt samen met het regenseizoen zodat er voldoende fruit en insecten zijn.

Het nest wordt op 9 tot 30 meter hoogte, in een natuurlijke holte in een grote boom, met een omtrek van meer dan 3 meter in het regenwoud gemaakt. Aangezien er niet zoveel van deze plekken te vinden zijn, is er een grote onderlinge concurrentie. Om het nest te beschermen wordt deze door het paartje, met het vrouwtje in het nest, met klonten modder dichtgemetseld.

In het nest worden twee eieren gelegd die door het vrouwtje in 42 dagen worden uitgebroed. Het mannetje brengt ieder uur, door een smalle spleet, eten voor het vrouwtje. Hiervoor braakt het mannetje fruit, kleine zoogdieren en insecten op. Per bezoek kan dit 200 stuks fruit zijn. Meestal wordt er slechts één jong groot en sterft de ander door voedselcompetitie.

De pasgeborenen hebben een roze huid en openen hun ogen pas na 20 dagen. Na 70 tot 79 dagen vliegen ze uit. Pas 40 tot 72 dagen nadat ze zijn uitgevlogen kunnen de jongen zelfstandig voedsel zoeken. Na drie jaar zijn ze geslachtsrijp.

Bedreiging

De grootte van de populatie is niet gekwantificeerd en het verspreidingsgebied is groot. Daarom is er geen aanleiding te veronderstellen dat de soort bedreigd wordt in zijn voortbestaan. De grijsoorneushoornvogel staat daarom als "Niet Bedreigd" op de Rode Lijst van de IUCN.

Bronnen:

Creative Commons-Licentie
Dit werk valt onder een Creative Commons Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Unported-licentie.

Paspoort

Naam Grijsoorneushoornvogel
Klasse Aves (vogels)
Orde Bucerotiformes
Familie Bucerotidae (Neushoornvogels)
Geslacht Bycanistes
Soort Bycanistes subcylindricus
Grootte  69-76 cm 
Spanwijdte  
Gewicht man 1,078 tot 1,525 gram
Gewicht vrouw 1,000 tot 1,250 gram
Broedinterval Jaarlijks
Broedperiode Centraal Afrika: Juni-mei. Oost-Afrika: Augustus-maart
Nest Dichtgemetselde holte in een groet boom 
Aantal eieren 2 eieren
Broedtijd 42 dagen
Uitvliegen 70-79 dagen
Geslachtsrijp  3 jaar 
Levensduur 31 jaar in gevangeschap 
Voeding in de natuur Fruit, vogels, eieren, insecten, vleermuizen, slakken, hagedissen, weekdieren en andere kleine dierlijke prooien, mossen, korstmossen en schimmels.
Leefgebied Van Zuid-Soedan via Oeganda tot aan Ivoorkust. Ook in Noord-Angola.
Groep/solitair Groepen
Fokprogramma
CITES -
IUCN Niet bedreigd (LC)
Follow Us